Czy można sporządzić notarialne rozwiązanie umowy o dożywocie?

Kodeks cywilny reguluje rozwiązanie umowy o dożywocie, gdy zobowiązany i dożywotnik są w wyjątkowo złych relacjach. Co gdy obaj żądają takiego rozwiązania?

Pytanie:

Czy można rozwiązać u notariusza umowę o dożywocie, przenosząc własność nieruchomości na byłego dożywotnika?

 

Notarialne rozwiązanie umowy o dożywocie – teza

Według mnie takiej umowy sporządzić nie można.

Gdybym bazował jedynie na Kodeksie cywilnym nie powołując się na niżej wskazane orzecznictwo, najprawdopodobniej nie widziałbym większych przeszkód w sporządzeniu takiej umowy.

 

Uzasadnienie:

Kodeks cywilny wspomina jedynie o sytuacjach, gdy nie są spełniane podstawowe warunki umowy o dożywocie, np. gdy zobowiązany wyrządza dożywotnikowi świadomą krzywdę. Tymczasem nie ma mowy o sytuacji, w której dożywotnik i zobowiązany udaliby się do rejenta i poprosili o rozwiązanie umowy o dożywocie.

Wydaje mi się, że teza poniższego wyroku powinna rozwiać wątpliwości (szkoda tylko, że to nie orzeczenie SN):

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 15 maja 2015 r. I ACa 899/14 – Wyjątkowy wypadek uzasadniający rozwiązanie umowy o dożywocie:

Samo uznanie, że stosunki między stronami są takie, że nie można wymagać od nich, żeby pozostawali nadal w bezpośredniej ze sobą bliskości, nie stanowi wystarczającej przesłanki rozwiązania umowy o dożywocie ze względu na wyjątkowy charakter tej instytucji.”

Powyższa teza w moim przekonaniu wskazuje, że skoro rozwiązanie umowy o dożywocie nie może nastąpić, gdy dożywotnik i zobowiązany są w bardzo złych stosunkach, to tym bardziej jak przyjdą do rejenta, nawet jako najlepsi przyjaciele.

UPDATE:

Kolejne orzecznictwo w tym temacie, z listopada 2015 r.: Sąd Apelacyjny w Białymstoku – Wydział I Cywilny, I ACa 572/15.

Dlaczego można u notariusza rozwiązać umowę darowizny nieruchomości?

Inaczej sprawa się ma z odwołaniem darowizny nieruchomości, gdyż występuje element rażącej niewdzięczności. W praktyce wygląda to tak, że przychodzi darczyńca i rażąco niewdzięczny obradowany, opisujemy niewdzięczność, obdarowany oświadcza, że się z nią zgadza (rzadka sprawa, ale byłem jej świadkiem kilkukrotnie) i przenosimy własność nieruchomości na darczyńcę. W umowie o dożywocie nie mamy takiego elementu.

 

Rozwiązanie umowy o dożywicie – wzmianka w interpretacji podatkowej

W wyszukiwarce Google znalazłem tylko jedyną wzmiankę dotyczącą rozwiązania umowy o dożywocie u notariusza, a to w interpretacji podatkowej:

http://interpretacje-podatkowe.org/rozwiazanie-umowy/ibpbii-2-415-126-13-mm

Nie zmienia to faktu, że jest to przykład opisany dość enigmatycznie i miałbym spore opory, żeby tylko na nim bazować.

 

Co sądzisz o tej interpretacji?

Drogi czytelniku, masz inne zdanie w kwestii powyższego zagadnienia? Bardzo chętnie przeczytam Twoją opinię na ten temat. Zapraszam do dyskusji w komentarzach poniżej.

Comments ( 6 )

  1. ReplyMarcin

    Ciekawe zagadnienie, szczególnie że w Polsce rozpatruje się coraz więcej takich spraw.

  2. Replynotariusz wrocław

    Interesujące pytanie. Rzeczowe rozwiązanie. Pozdrawiam serdecznie :)

  3. Replyprawo rodzinne

    Ciekawy temat. W pełni się z Pana argumentacją zgadzam.

  4. ReplyAn

    Drażliwa kwestia, z mojego doświadczenia wynika, że część notariuszy w Polsce stoi na stanowisku, że można umowę dożywocia rozwiązać, powołując się na swobodę kontraktowania. Sama jestem zdania, iż w świetle obowiązujących przepisów o dożywociu tylko sąd może to zrobić, choć nie argument, iż jest to w pewnym sensie ograniczenie swobody umów też do mnie trafia..a co Pan uważa na temat zrzeczenia się przez dożywotnika praw przysługujących mu na podstawie umowy dożywocia?

    • ReplyBartosz Pluta

      W moim przekonaniu NIE MA możliwości notarialnego rozwiązania umowy o dożywocie z uwagi na jej szczególny charakter. Mówi o tym dość jasno orzecznictwo.

  5. ReplyWypadekprzypracy

    Bardzo przydatny artykuł - oby więcej takich :) Dosyć popularnym zagadnieniem jest dochodzenie odszkodowań po wypadkach w pracy - być może przydał by się artykuł na ten temat.

Leave a reply

Your email address will not be published.